Birleşmiş Milletler (BM), yaklaşan El Nino hava olayının beraberinde getireceği küresel sıcaklık artışları ile aşırı hava koşullarına karşı dünyanın hazırlıklı olması gerektiği uyarısında bulundu. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), salı günü yaptığı açıklamada, güçlü bir doğal hava dalgası olan El Ninonun eylül ayından önce oluşma ihtimalinin yüzde 80, kasım ayından önce ise yüzde 90 olduğunu belirtti.
Süper El Nino sıcaklık rekorlarını ve aşırı hava olaylarını tetikleyebilir
İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yurdanur Ünal, küresel ısınmanın üzerine El Nino faktörünün eklenmesinin aşırı hava olaylarının gerçekleşme ihtimalini artırdığını belirtti.
Pasifik Okyanusu'ndaki deniz yüzeyi sıcaklıklarının artmasına bağlı olarak, bu yılın ikinci yarısından itibaren "Süper El Nino" olasılığının giderek güçlendiği değerlendiriliyor.
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), küresel sıcaklıkları artırma potansiyeli taşıyan El Nino hava olayının Haziran-Ağustos 2026 döneminde gerçekleşme olasılığının yüzde 80 olduğunu duyurdu. Bunun en az kasıma kadar devam etme olasılığı ise yüzde 90'a yakın veya üzerinde tahmin ediliyor.
Columbia Üniversitesi ise mayıs-temmuz döneminde El Nino koşullarının görülme olasılığının yüzde 98 olduğunu açıkladı.
El Nino etkisiyle sıcaklıkların sanayi öncesi döneme kıyasla 2 derece ve üzerine çıkması halinde, küresel ölçekte aşırı hava olayları ve sıcaklık rekorlarının görülebileceği tahmin ediliyor.
Son El Nino olayı 2023-2024 yıllarında etkili olmuş, kayıtlarda 2024 en sıcak yıl, 2023 ise en sıcak ikinci yıl olarak yer almıştı.
"Yalnızca okyanus sıcaklıklarını değiştirmiyor"
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yurdanur Ünal, AA muhabirine, El Nino'nun tropikal Pasifik Okyanusu'nun orta ve doğu kesimlerindeki deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerine çıkmasıyla oluşan doğal bir iklim olayı olduğunu söyledi.
Ünal, normal koşullarda ekvatoral kuşakta etkili olan alizelerin sıcak yüzey sularını Batı Pasifik’e taşıdığını, El Nino sırasında bu rüzgarların zayıflamasıyla sıcak suların doğuya yayıldığını ve Pasifik’teki olağan sıcaklık dengesinin değiştiğini anlattı.
Bu durumun yalnızca okyanus sıcaklıklarını değiştirmediğine dikkati çeken Ünal, El Nino’nun küresel ölçekte atmosfer dolaşımını değiştirerek dünyanın farklı bölgelerinde aşırı hava olaylarını tetikleyebildiğini kaydetti.
"Kuraklık, sel gibi olayların görülme olasılığını artırıyor"
El Nino hava olayının genellikle nisan-haziran döneminde gelişmeye başlayıp ekim-şubat döneminde en güçlü seviyelerine ulaştığına değinen Ünal, bu olayların 2 ila 7 yıllık aralıklarla tekrarlandığını bildirdi.
El Nino'nun şiddete göre sınıflandırıldığını belirten Ünal, deniz yüzeyi sıcaklıklarının normal değerlerin 2 derece ve üzerine çıktığı dönemlerin "çok kuvvetli El Nino" ya da "Süper El Nino" olarak adlandırıldığı bilgisini paylaştı.
1982-1983, 1997-1998 ve 2015-2016 dönemlerinin bu kategoriye girdiğini ifade eden Ünal, "Zaten sera gazı kaynaklı iklim değişikliği nedeniyle dünya her yıl biraz daha ısınıyor. Bunun üzerine güçlü bir El Nino eklendiğinde iklim sistemi adeta doping almış gibi oluyor ve sıcaklık rekorları arka arkaya gelebiliyor." dedi.
Bazı çalışmaların gelecekte çok güçlü El Nino olaylarının daha sık görülebileceğine işaret ettiğini aktaran Ünal, bilim dünyasında bu konuda halen belirsizlikler bulunduğunu dile getirdi.
Ünal, "Güçlü bir El Nino her zaman yıkıcı sonuçlar doğurmayabilir. Ancak kuraklık, aşırı yağış, sel ve sıcak hava dalgaları gibi olayların görülme olasılığını artırıyor. Daha sıcak atmosfer daha fazla su buharı taşıdığı için bu tür anomaliler daha belirgin hale gelebiliyor." diye konuştu.
Etkisi gelecek kışa kadar sürebilir
ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesinin (NOAA) Mayıs 2026 değerlendirmelerine göre El Nino'nun gelecek kış boyunca devam etme olasılığının yüzde 96 olduğunu bildiren Ünal, küresel sıcaklıklar üzerindeki en belirgin etkinin ise genellikle El Nino'nun geliştiği yıldan sonraki dönemde ortaya çıktığına işaret etti.
Son yıllardaki sıcaklık rekorlarının yalnızca El Nino ile açıklanamayacağını vurgulayan Ünal, şu değerlendirmelerde bulundu:
"WMO, 2015-2025 dönemindeki 10 yılın, ölçüm kayıtlarındaki en sıcak 10 yıl olduğunu açıkladı. 2016 yılı çok güçlü bir El Nino yılıydı ve o dönemde sıcaklık rekorları kırılmıştı, bugün 2023, 2024 ve 2025 gibi yılların 2016'yı geride bırakması, doğal iklim değişkenliğinin üzerine eklenen uzun dönemli insan kaynaklı ısınma sinyalinin ne kadar güçlendiğini ortaya koyuyor. Artık sıcaklık rekorlarının temel belirleyicisi, sera gazı kaynaklı küresel iklim değişikliği."
Bugün (5 Haziran) hava nasıl olacak?
Ege Bölgesi'nde Muğla hariç tüm illerde gök gürültülü sağanak yağış bekleniyor. İzmir, Denizli ve Afyonkarahisar'da özellikle öğle saatlerinden itibaren yağışların etkisini artıracağı tahmin ediliyor.
İç Anadolu Bölgesi'nde Ankara, Eskişehir, Konya ve Yozgat başta olmak üzere çok sayıda ilde sağanak yağış görülecek. Batı Karadeniz'de ise Zonguldak ve Bartın dışında kalan kesimlerde yağış bekleniyor.
Doğu Anadolu'da da yağış görülecek
Kars, Van, Ağrı, Iğdır, Bingöl, Muş ve Bitlis çevrelerinde yerel sağanak ve gök gürültülü sağanak yağışların etkili olması bekleniyor. Doğu Anadolu'nun diğer kesimlerinde ise parçalı ve çok bulutlu hava hakim olacak.
Akdeniz Bölgesi'nde Antalya, Burdur ve Adana'nın iç kesimlerinde öğle saatlerinden sonra yağış geçişleri görülebileceği belirtilirken, Hatay'da yağış beklenmiyor.
Sıcaklıklar güneyde 35 dereceye ulaşıyor
Yağışlı havaya rağmen bazı bölgelerde sıcaklıklar yüksek seyretmeye devam ediyor. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Şanlıurfa'da sıcaklığın 35 dereceye, Diyarbakır'da ise 34 dereceye kadar çıkması bekleniyor.
Ege Bölgesi'nde İzmir'in 32 derece, Marmara'da Kırklareli ve Düzce'nin 32 derece, İç Anadolu'da Ankara ve Konya'nın ise 30 derece civarında seyretmesi öngörülüyor.
İstanbul'da yağış beklenmiyor
Megakent İstanbul'da parçalı ve çok bulutlu havanın gün içerisinde etkili olması beklenirken, zamanla bulutluluğun azalacağı tahmin ediliyor. Kentte en yüksek sıcaklığın 29 derece civarında seyredeceği bildirildi.
Uzmanlar, sağanak ve gök gürültülü yağış beklenen bölgelerde ani su baskınları, ulaşımda aksamalar ve yıldırım riskine karşı vatandaşların dikkatli olması gerektiğini belirtiyor.
