Hurda teşviki ve ÖTV’siz sıfır araç düzenlemesiyle ilgili son gelişmeler, 25 yaş ve üzeri araç sahipleri tarafından yakından takip ediliyor. Peki, hurda teşviki Meclis’ten geçti mi, ÖTV muafiyeti başladı mı, kimler yararlanabilecek ve başvuru şartları neler? İşte TBMM’deki kanun teklifinin güncel durumu ile İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı’na ilişkin merak edilen ayrıntılar.
Hurda teşviki kapsamında 25 yaş ve üzerindeki aracını geri dönüşüme verenlere yerli üretim sıfır araç alımında ÖTV muafiyeti sağlanmasını öngören kanun teklifi henüz yasalaşmadı. TBMM’ye sunulan teklif komisyonda beklerken uygulamaya ilişkin herhangi bir başvuru süreci de başlamadı.
Hurda teşviki teklifi komisyonda
Hurda teşviki düzenlemesi, 25 yaş ve üzerindeki taşıtların geri dönüşüme verilmesi karşılığında Türkiye’de üretilen yeni araçların bir defaya mahsus Özel Tüketim Vergisi’nden muaf tutulmasını öngörüyor. MHP Kayseri Milletvekili İsmail Özdemir tarafından hazırlanan teklif, 20 Kasım 2024’te Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunuldu.
2/2697 esas numarasıyla kayda alınan Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nda değişiklik teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonuna sevk edildi. Haziran 2026 itibarıyla teklifin resmî durumu “komisyonda” olarak görülüyor.
Bu nedenle hurda teşviki henüz Meclis Genel Kurulunda kabul edilmedi ve yürürlüğe girmedi. Araç sahipleri açısından başvuru tarihi, uygulama yöntemi veya kapsama girecek araç modelleri de kesinleşmedi.
Teklif hangi şartları içeriyor?
Kanun teklifinde yer alan temel düzenlemeler şöyle:
Geri dönüşüme verilecek taşıtın 25 yaş veya üzerinde olması,
Yeni alınacak taşıtın Türkiye’de üretilmiş olması,
ÖTV muafiyetinden yalnızca bir defa yararlanılması,
Düzenlemenin kanunun yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmesi.
Teklif metninde yeni aracın fiyatına, motor hacmine veya belirli bir yerlilik oranına ilişkin ayrıntılı bir sınırlama bulunmuyor. Bu başlıklardaki nihai şartların ancak teklifin komisyon görüşmeleri sırasında değiştirilmesi veya ikincil düzenlemelerle belirlenmesi mümkün olacak.
Düzenlemeyle hangi hedefler amaçlanıyor?
Teklifin gerekçesinde, Türkiye’deki eski araçların trafikten ve ekonomiden çekilmesi hedefleniyor. Düzenlemeyle ulaşılmak istenen amaçlar şu şekilde sıralanıyor:
- Yaşlı araçların geri dönüşüme kazandırılması,
- Akaryakıt israfının azaltılması,
- Çevre kirliliğinin önlenmesi,
- Trafik ve ulaşım güvenliğinin artırılması,
- Türkiye’de üretilen araçlara yönelik talebin desteklenmesi.
Ancak söz konusu hedefler henüz yürürlükteki bir teşvik programına dönüşmüş değil. Kanun teklifinin uygulanabilmesi için komisyon ve Genel Kurul süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
İlk Arabam programı ayrı bir çalışma
Kamuoyunda hurda teşvikiyle birlikte anılan “İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı”, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi’nde yer alan ayrı bir çalışma niteliği taşıyor.
Programla özellikle üç veya daha fazla çocuğu bulunan ailelerin yerli otomobile erişiminin kolaylaştırılması hedefleniyor. Düşük gelir gruplarının satın alma gücüne uygun, uzun vadeli finansman seçeneklerinin geliştirilmesi planlanıyor.
Bununla birlikte programın kesin başvuru şartları, ödeme seçenekleri, başlama tarihi ve kapsama alınacak otomobiller henüz ilan edilmiş değil. Programın doğrudan ÖTV muafiyeti sağlayacağına ilişkin yürürlüğe girmiş bir yasal düzenleme de bulunmuyor.
Başvurular başladı mı?
Hurda teşviki veya İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı kapsamında resmî bir başvuru süreci başlamadı. Başvuru ekranı, yetkili kurum, gerekli belgeler veya araç teslim takvimi açıklanmadı.
Araç sahiplerinin, yalnızca TBMM, Resmî Gazete ve ilgili bakanlıklar tarafından yapılacak açıklamaları takip etmesi gerekiyor. Sosyal medyada paylaşılan araç listeleri ve başvuru tarihleri mevcut aşamada kesinleşmiş şartları yansıtmıyor.
Sonuç olarak 25 yaş ve üzerindeki araçlara yönelik hurda teşviki teklifi Meclis’ten geçmedi. Teklif, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonundaki yasama sürecini sürdürüyor.
