Trump'ın Gazze planı ne hangi maddeleri içeriyor? Hamas anlaşmayı kabul etti mi?

ABD Başkanı Trump, 20 maddelik Gazze planının kabul edilmesi halinde savaşın sona ereceğini, İsrail’in kademeli olarak Gazze’den çekileceğini, Hamas’ın rol almadığı yeni bir sürecin başlayacağını ve tüm esirlerin serbest kalacağını söyledi. İşte 20 maddelik planın ayrıntıları.

20 maddelik Gazze planını açıklayan ABD Başkanı Donald Trump, planın taraflarca kabul edilmesi halinde "savaşın" derhal sona ereceğini, İsrail'in Gazze'den kademeli olarak geri çekileceğini, Gazze'de Hamas'ın rolünün olmadığı yeni bir sürecin başlayacağını ve tüm esirlerin serbest kalacağını belirtti. Söz konusu planın taraflarca kabul edilmesi halinde uzun zamandır çözülemeyen bir krizin son bulacağını ve Orta Doğu'ya barış getireceğini savunan Trump, önerinin Hamas tarafından kabul edilmesi halinde, tüm esirlerin en fazla 72 saat içinde serbest bırakılacağını belirtti.

Arap ve Müslüman ülkeler taahhütte bulundu

Trump, Gazze planının nasıl işleyeceğine dair şu değerlendirmeleri yaptı: "Bu plan, savaşın hemen sona ermesi anlamına geliyor, sadece Gazze değil, savaşın kendisi sona erecek. Arap ve Müslüman ülkeler bu plana yazılı olarak taahhütte bulundular ancak ben aslında onların sözüne güveniyorum. Bu ülkelerin Gazze'yi askerden arındırma konusunda onların sözüne güveniyorum. Bu da Hamas ve diğer tüm terör örgütlerinin askeri kapasitelerini derhal devre dışı bırakmak anlamına geliyor. Hamas'ın da buna sıcak baktığını duyuyorum, bu iyi bir şey."

İsrail kademeli olarak Gazze'den geri çekilecek

Gazze ve çevresindeki yerel güvenlik güçlerinin eğitilmesine de söz konusu ülkelerin destek olacağına işaret eden Trump, "Gazze'deki yeni geçiş yönetimiyle çalışan tüm taraflar, İsrail güçlerinin kademeli olarak çekilmesi için bir zaman çizelgesi üzerinde anlaşacaklar. İsrail aşamalı olarak çekilecek, artık ateş açmayacaklar." şeklinde konuştu.

ABD Başkanı Trump, planın kabul edilmesi halinde Gazze'de bir geçiş otoritesinin kurulacağını ve burada eski İngiltere Başbakanı Tony Blair gibi isimlerin de görev alacağını belirtti.

Beyaz Saray, Trump'ın 20 maddelik Gazze planını duyurdu

Beyaz Saray'ın ABD merkezli X şirketindeki sosyal medya hesabından, "Başkan Trump'ın Gazze Çatışmasını Sonlandıracak Kapsamlı Planı" olarak adlandırılan 20 maddelik çözüm planı yayımlandı.

Planda, iki tarafın da teklifi kabul etmesi durumunda, "savaşın derhal sona ereceği" ve "İsrail güçleri esirlerin serbestisine hazırlanmak için üzerine anlaşılan hatta çekileceği." ifadesine yer verildi.

Bu süreçte hava saldırıları ve topçu bombardımanının durdurulacağı belirtilirken, "tam aşamalı geri çekilme için koşullar oluşana kadar savaş hatlarının olduğu gibi kalacağı" kaydedildi.

İsrail'in bu anlaşmayı kamuoyuna açık şekilde kabul etmesinden itibaren 72 saat içinde, hayatta olan ve olmayan tüm esirlerin iade edilmesini öngören planda, "Tüm rehineler serbest bırakıldığında, İsrail, 7 Ekim 2023'ten sonra gözaltına alınan 250 müebbet hapis cezası mahkumunu ve bu kapsamda gözaltına alınan tüm kadın ve çocuklar da dahil olmak üzere 1700 Gazzeliyi serbest bırakacak." ifadesi kullanıldı.

Planda, İsrail'in, naaşı verilecek her İsrailli esir karşılığında 15 Gazzelinin cenazesini bırakacağı kaydedildi. "Tüm rehineler iade edildikten sonra, barış içinde bir arada yaşamayı ve silahlarını bırakmayı taahhüt eden Hamas üyelerine af tanınacak." maddesinin yer aldığı planda, Gazze'den ayrılmak isteyen Hamas üyelerine, onları kabul eden ülkelere güvenli geçiş imkanı sağlanacağı belirtildi.

Trump’ın 20 maddelik Gazze planında neler var hangi maddeler yer alıyor?

* Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan, radikalleşmeden arındırılmış ve terörden tamamen temizlenmiş bir bölge olacak.

* Gazze, geçici süreyle teknokrat ve siyasetten bağımsız bir Filistinli komite tarafından yönetilecek. 

* Gazze, yeniden inşa edilecek.

* Hiç kimse Gazze’yi terk etmeye zorlanmayacak; ayrılmak isteyenler serbestçe ayrılabilecek ve geri dönebilecek. İnsanların kalıp yeni bir Gazze inşa etmesi teşvik edilecek. İsrail bu anlaşmayı kamuoyu önünde kabul ettikten sonraki 72 saat içinde tüm rehineler -hayatta olanlar ve vefat edenler - iade edilecek. 

* Tüm rehineler serbest bırakıldıktan sonra İsrail; 250 müebbet mahkûmu ve 7 Ekim 2023’ten sonra gözaltına alınan 1.700 Gazzeliyi (bu bağlamda tutuklanmış tüm kadın ve çocuklar dâhil) serbest bırakacak. Her bir İsrailli rehine için iade edilen cenazeye karşılık İsrail, 15 Gazzeli’nin cenazesini iade edecek.

* Tüm rehineler iade edildikten sonra, barışçıl bir şekilde birlikte yaşamayı kabul eden ve silahlarını bırakmayı taahhüt eden Hamas üyelerine af sağlanacak. Gazze’den ayrılmak isteyen Hamas üyelerine güvenli geçiş imkânı verilecek. Anlaşmanın kabul edilmesiyle birlikte Gazze Şeridi’ne derhal tam insani yardım gönderilecek.

* Gazze’ye yardım ve malzeme girişleri, tarafların müdahalesi olmaksızın Birleşmiş Milletler ve bağlı kuruluşları ile Kızılay ve tarafsız diğer uluslararası kurumlar aracılığıyla yapılacak. Gazze’yi yeniden inşa etmek ve ekonomisini canlandırmak için Ortadoğu’daki modern mucize şehirlerin inşasında rol oynamış uzmanlardan oluşan bir panel kurulacak.

* Katılımcı ülkelerle müzakere edilerek tercihli gümrük ve erişim haklarına sahip özel bir ekonomik bölge oluşturulacak. ABD, İsrail ve Filistinliler arasında barışçıl ve refah dolu bir birlikte yaşam için siyasi bir ufuk belirlemek üzere diyalog başlatacak.

* ABD, Arap ve uluslararası ortaklarla birlikte Gazze’de konuşlanacak geçici bir Uluslararası İstikrar Gücü (ISF) kuracak. ISF, Gazze’de seçilmiş Filistinli polis güçlerini eğitip destekleyecek ve bu alanda geniş deneyimi olan Ürdün ve Mısır’la istişare edecektir. Bu güç, uzun vadeli iç güvenlik çözümü olacak.

Hamas, Trump'ın Gazze planını kabul etti mi?

ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı basın açıklamasında Gazze'de ateşkes sağlanmasına yönelik planını duyurdu. Trump'ın, Netanyahu'nun da kabul ettiğini ifade eden plana ilişkin Hamas'tan ilk açıklama geldi.

Hamas’ın üst düzey yetkilisi Muhammed Mardawi, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıkladığı Gazze planının henüz ellerine ulaşmadığını açıkladı.

Hamas, ABD Başkanı Donald Trump’ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile düzenlediği ortak basın toplantısında açıkladığı Gazze planına ilişkin açıklamada bulundu. Hamas’ın üst düzey yetkilisi Muhammed Mardawi, "Basın toplantısında savaşı sona erdirme planıyla ilgili söylenenler İsrail’in bakış açısına yakın, Netanyahu’nun savaşı sürdürmek için ısrar ettiği şeylere yakın" dedi.

Trump’ın açıkladığı Gazze planının henüz ellerine ulaşmadığını açıklayan Mardawi, "Bu plana yanıt vermeden önce yazılı ve net bir şekilde almamız gerekiyor. Plan, Hamas ve Filistinli örgütlerin elinde olmalı" dedi.

Türkiye, Trump’ın Gazze planına nasıl bakıyor?

Türkiye, Suudi Arabistan, Katar, Mısır ve diğer bölge ülkeleri, Trump’ın 20 maddelik Gazze barış planına destek verdiklerini açıkladı. Sekiz İslam ülkesi, Trump’ın Gazze’de ateşkes ve yeniden inşa sürecine yönelik girişiminin önemine dikkat çekilerek, "Adil barışın yolu açıldı" denildi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede, “Gazze’de akan kanın durması ve ateşkesin sağlanması için ABD Başkanı Sayın Trump’ın gösterdiği çabayı ve liderliği takdir ediyorum” ifadelerini kullandı. Erdoğan, Türkiye’nin tarafların kabul edeceği adil ve kalıcı bir barış için sürece katkı vermeye devam edeceğini vurguladı.