ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı üzerinden tırmanan kriz, karşılıklı tehditler ve askeri hazırlıklarla yeni bir eşiğe taşındı. İran lideri Mücteba Hamaney “Amerikasız gelecek” ilan ederken, ABD Başkanı Trump aylar sürebilecek abluka ve olası operasyon sinyali veriyor.
Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı çevresinde tansiyon hızla yükselirken, İran ve ABD’den peş peşe gelen açıklamalar bölgede yeni bir güç mücadelesinin sinyallerini veriyor. Diplomatik girişimlerin tıkandığı süreçte hem siyasi liderler hem de askeri kanat sert mesajlar vermeye devam ediyor. Bölgede karşılıklı sert söylemler ve askeri hazırlıklar sürerken, Hürmüz Boğazı’nın geleceği küresel enerji güvenliği açısından kritik önemini koruyor. Gerilimin nasıl şekilleneceği ise önümüzdeki günlerde atılacak adımlara bağlı olacak.
Amerikasız bir gelecek
İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney, yayınladığı mesajda Hürmüz Boğazı’nın tarih boyunca büyük güçlerin hedefinde olduğunu belirterek, İran’ın direnişine vurgu yaptı. 1622’de Portekizlilerin bölgeden çıkarılmasını hatırlatan Hamaney, son iki ayda yaşanan çatışmaların İran halkının kararlılığını ortaya koyduğunu savundu. Hamaney, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarında başarısız olduğunu öne sürerek, “Basra Körfezi’nin parlak geleceği Amerikasız olacak” ifadelerini kullandı. İran lideri ayrıca bölgede “yeni bir dönemin” başladığını ve bunun bölge halklarının refahına hizmet edeceğini öne sürdü.
Abluka aylar sürebilir
ABD Başkanı Donald Trump ise İran’a yönelik deniz ablukasının etkili bir baskı aracı olduğunu savundu. Trump, ablukanın aylarca sürebileceğini belirterek bunun İran ekonomisini ciddi şekilde zorladığını söyledi. Petrol şirketleri yöneticileriyle yaptığı görüşmede Trump, ablukanın askeri bombardımana kıyasla daha güçlü sonuçlar doğurduğunu dile getirdi. ABD yönetimi, bu süreçte küresel petrol piyasalarını dengelemeye yönelik adımlar üzerinde de çalışıyor.
'Emsalsiz karşılık'
İran basınına konuşan üst düzey bir güvenlik yetkilisi, ABD’nin deniz ablukasına karşı “yakında eşi benzeri görülmemiş bir adım” atılacağını açıkladı. İran Silahlı Kuvvetleri’nin şu ana kadar sergilediği itidalin diplomasiye fırsat tanımak amacı taşıdığı belirtilirken, askeri seçeneklerin masada olduğu vurgulandı. Açıklamada, İran’ın savaşın kalıcı olarak sona ermesine yönelik kendi şartlarını kabul ettirme hedefinde olduğu aktarıldı.
CENTCOM'dan yeni operasyon planları
ABD basınına yansıyan bilgilere göre, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM) İran’a yönelik yeni askeri planlar hazırladığı öne sürülüyor. Bu planlar arasında Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer güvenliğini sağlamak amacıyla sınırlı ancak etkili saldırı seçenekleri bulunuyor. Senaryolar arasında boğazın belirli noktalarının kontrol altına alınması, ticari gemi geçişinin yeniden sağlanması ve İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarına yönelik özel operasyonlar yer alıyor. Gündeme gelen başka bir plana göre ise Trump yönetimi, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığını yeniden canlandırmak için uluslararası bir koalisyon kurmaya çalışıyor. Wall Street Journal ve Anadolu Ajansı'na konuşan Yetkililerin değerlendirmesine göre "Deniz Yolu Özgürlüğü Birimi (MFC), gemilerin bu sulardan güvenli şekilde geçebilmesini sağlamak için gerçek zamanlı bilgi, güvenlik rehberliği ve koordinasyon sağlamak da dahil olmak üzere güvenli geçişi garanti altına alacak adımlar atacak."
