ABD’lilere yasak ama o Kuzey Kore’ye gitmek için servet harcadı

Film yapımcısı Justin Martell, beş yıl aradan sonra Kuzey Kore’ye adım atan ilk Amerikalı oldu.

Ancak ona göre, pandemi ülkede hala bitmiş değil. Kuzey Kore’de maske takmak ve ateş ölçmek gibi katı sağlık önlemleri devam ediyor.

Ayrıca turistlerin halk pazarlarını ziyaret etmesine izin verilmiyor.

Martell, Kuzey Kore’de COVID-19’a dair komplo teorilerinin yaygın olduğunu da belirtiyor. “Güney Kore’den gönderilen bir balonla COVID-19’un ülkeye girdiği yönünde bir söylenti var” diyor.

Martell ve beraberindeki tur operatörleri, Batılı turistlerin yeniden Kuzey Kore’ye seyahat etmesine zemin hazırlamak için geçtiğimiz hafta ülkede beş gün geçirdi. Ardından Tumen Nehri üzerindeki dondurucu soğuktaki köprüden geçerek Çin’e geri döndüler.

Batılı turistler geri dönüyor

Martell’in yer aldığı ekipte Avustralyalı Rowan Beard ve Macar Gerg Vaczi de bulunuyordu. Grup, bu hafta Kuzey Kore’nin Çin ve Rusya sınırına yakın Rason bölgesine ilk Batılı turist kafilesini götürmeyi planlıyor.

Almanya, Fransa, Birleşik Krallık, Kanada, Avustralya, Makao ve Jamaika’dan gelen turistler seyahate katılacak.

Beard, Kuzey Kore’ye on yılı aşkın süredir turlar düzenlediğini ve pandeminin ülkedeki izolasyonu daha da derinleştirdiğini söylüyor. “İlk grubun bu hafta yola çıkacak olması beni çok heyecanlandırıyor” diyor.

Ancak şu an için Rason’daki açık pazarlarda yerel halkla pazarlık yaparak alışveriş yapmak gibi deneyimler yasak. Tur şirketleri, yetkililerle görüşerek bu tür kısıtlamaların kaldırılması için çalışıyor.

Pyongyang hala Batılılara kapalı

Kuzey Kore’nin başkenti Pyongyang, Batılı turistlere kapalı olmaya devam ediyor. Ancak geçen yıldan bu yana Rus turistlere izin veriliyor. Bu durum, Kuzey Kore ile Rusya arasındaki ilişkilerin güçlenmesiyle ilişkilendiriliyor.

ABD’lilerin ülkeye girişi ise pandemi öncesinde de yasaktı. 2017’de, Kuzey Kore’de tutuklandıktan sonra koma halinde ülkesine dönen ve kısa süre sonra hayatını kaybeden Amerikalı öğrenci Otto Warmbier’in ölümü üzerine ABD Dışişleri Bakanlığı, Kuzey Kore’ye seyahati yasaklamıştı.

Martell, yasak yürürlüğe girdiğinde Kuzey Kore’de bulunuyordu ve o dönemde ABD pasaportuyla ülkeden ayrılan son turist olduğunu düşünüyor.

Kuzey Kore’ye gitmek için ikinci vatandaşlık aldı

ABD pasaportu ile Kuzey Kore’ye gidemeyeceğini anlayan Martell, farklı bir yol izledi. Karayip ülkesi Saint Kitts ve Nevis’in vatandaşlık karşılığı yatırım programına başvurdu ve hükümetin sürdürülebilir kalkınma fonuna altı haneli bir bağış yaparak ikinci bir pasaport aldı.

Martell, işlemlerin bir yıl sürdüğünü belirterek “Güvenlik taramaları, mali incelemeler, her şey yapıldı” diyor.

Ancak Rus vatandaşlarının son yıllarda ikinci pasaport programlarına yoğun ilgisi nedeniyle fiyatların arttığını ifade ediyor. “Şu an 250 bin dolara kadar çıktı ama ben çok daha düşük bir fiyata aldım” diyor.

Yine de harcadığı parayı değerli görüyor. “Eğer bu kadar para ve zaman harcayacaksanız, pasaportunuzun sadece Kuzey Kore’ye değil, başka yerlere de avantaj sağlamasına dikkat edin. Mesela Saint Kitts pasaportum sayesinde Rusya’ya vizesiz girebiliyorum, ama ABD pasaportumla bunu yapamam” diye ekliyor.

Kuzey Kore’de Ukrayna savaşı hassas bir konu

Kuzey Koreli rehberlerle siyasi konuların sıkça konuşulduğunu belirten Martell, özellikle Ukrayna savaşına dair yorum yapmaktan kaçındıklarını fark ettiğini söylüyor. “Küresel gelişmelerden haberdarlar ama Ukrayna konusunda temkinliydiler” diyor.

Vaczi ise rehberlerin dünya gündemini yakından takip ettiğini belirtiyor. “Güney Kore’deki son olayları, Trump’ın gümrük tarifelerini ve Ukrayna’daki durumu biliyorlardı. Çünkü yabancılarla muhatap olanlar onlar” diyor.

Kuzey Kore’de turizmin geleceği

Martell ve ekibi, Kuzey Kore’nin turizm konusunda kademeli bir açılım yapacağını düşünüyor.

Fotoğraf çekme kurallarının geçmişe kıyasla daha gevşek olduğunu belirten Vaczi, “Beni sadece bir kez uyardılar, o da bir rehberi çekerken” diyor.

Martell ise Amerikalı olduğunu gizlemese de herhangi bir düşmanlıkla karşılaşmadığını ifade ediyor.

“Hae’an Park’ta yürürken çocuklar bizi görüp kaçtı. Rehberlerden biri şaka yollu ‘Belki de Amerikalı emperyalist olduğunuzu bildikleri içindir’ dedi.

Ben de ‘Yok, sadece bir tane var!’ diye yanıt verdim ve hepimiz güldük” diyor.

Ülkedeki anti-Amerikan propagandanın da azaldığını gözlemleyen Martell, önceden her yerde görebildiği ABD karşıtı posterlerin artık kaldırıldığını ve bu tür kartpostalların ancak özel olarak istendiğinde temin edilebildiğini söylüyor.

Tüm kısıtlamalara rağmen, Martell ve ekibi için bu seyahatin en unutulmaz yanı, Kuzey Korelilerle doğrudan kurdukları insani bağlar oldu.

Bir okul ziyaretinde, öğrencilerin siyasetle ilgilenmekten çok müzik, spor ve Amerika’daki yaşam hakkında sorular sorduğunu anlatıyor. “Onlar için önemli olan politika değil, iletişim kurabilmekti” diyor.