Küba kıyılarındaki istihbarat toplama uçuşlarında son haftalarda gözle görülür ve olağandışı bir artış yaşanıyor. CNN’in kamuya açık havacılık verilerine dayandırdığı analizi, Washington’ın Havana’ya yönelik giderek sertleşen söylemleriyle eş zamanlı yürütülen bu askeri hareketliliğin, bölgede yeni ve derin bir krizin habercisi olabileceğine işaret ediyor.Hazırlanan rapora göre bu faaliyetler, yalnızca kıyıya olan yakınlıklarıyla değil, aynı zamanda şubat ayı öncesinde neredeyse hiç rastlanmayan bu uçuşların aniden başlaması ve zamanlamasıyla da dikkatleri üzerine çekiyor.
FlightRadar24 verileri, ABD Donanması ve Hava Kuvvetleri'nin 4 Şubat'tan bu yana insanlı ve insansız hava araçlarıyla Küba çevresinde en az 25 keşif uçuşu gerçekleştirdiğini ortaya koyuyor. Çoğunlukla ülkenin en büyük iki şehri olan Havana ve Santiago de Cuba yakınlarında yoğunlaşan bu operasyonlarda hava araçlarının Küba kıyılarına 40 mil kadar yaklaştığı görülüyor. Görevlerde ağırlıklı olarak deniz gözetleme ve keşif için tasarlanmış P-8A Poseidon deniz devriye uçakları kullanılırken, sinyal istihbaratında uzmanlaşmış RC-135V Rivet Joint uçakları ve MQ-4C Triton yüksek irtifa keşif dronları da bu operasyonların omurgasını oluşturuyor.
Bu hareketlilik bilinçli bir mesaj mı?
Söz konusu uçuşların en çarpıcı yanlarından biri, tamamının Flightradar24, ADS-B Exchange ve adsb.exposed gibi açık kaynaklı uçuş takip sistemlerinden anbean izlenebiliyor olması. Hatta bu uçuşların rotaları X ve Discord gibi sosyal medya platformlarında geniş çapta dolaşıma giriyor. Kullanılan bu gelişmiş hava araçlarının konum sinyallerini kapatarak kendilerini gizleme yeteneğine sahip olmalarına rağmen gözetleme faaliyetlerinin alenen yapılması, ABD’nin rakiplerine bilinçli bir güç gösterisi yapıp yapmadığı sorusunu gündeme getiriyor. Bu şeffaflığın ABD yönetimi tarafından açıkça kasıtlı bir sinyal olarak kurgulanıp kurgulanmadığından bağımsız olarak, Kübalı yetkililer açısından son derece rahatsız edici bir mesaj niteliği taşıdığı açıkça görülüyor.
Trump yönetiminin artan baskısı
Keşif uçuşlarındaki bu ani tırmanış, ABD Başkanı Donald Trump’ın Küba’ya yönelik söylemlerini belirgin şekilde sertleştirdiği bir döneme denk geliyor. Trump’ın Truth Social platformunda, görevden ayrılmadan önce "özgür bir Havana'yı" ziyaret edeceğine dair bir paylaşımı yeniden yayımlamasının hemen ardından adaya yönelik petrol ablukası emri vermesi, tansiyonu yükselten ilk adımlar olarak kayda geçti. Gelinen noktada Trump yönetimi, Küba'ya yönelik genişletilmiş bir yaptırım rejimi uygulayarak Havana'yı ABD'nin ulusal güvenliği için bir "tehdit" olarak tanımlıyor. Küba ise ABD'ye yönelik herhangi bir tehlike oluşturdukları iddialarını reddederek müzakerelere açık olduklarını vurguluyor; ancak olası bir saldırı durumunda ABD güçlerine karşı uzun süreli bir gerilla savaşı yürüteceklerinin de altını kalın çizgilerle çiziyor.
Venezuela ve İran'ı hatırlatan stratejik desen
Washington yönetiminin sert söylemleriyle kamuya açık gözetleme uçuşlarındaki artışın eş zamanlı ilerlemesi, ABD'nin yakın geçmişte Venezuela ve İran'da izlediği askeri stratejiyle birebir örtüşüyor. Eylül ayında Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'ya yönelik ağır suçlamaların ve Karayipler'deki bir gemiye düzenlenen ilk ABD saldırısının ardından başlayan açık keşif uçuşları, ABD özel kuvvetlerinin Maduro'yu Karakas'taki yerleşkesinde yakalamasına kadar aralıksız devam etmişti. Benzer bir tablo, ortak ABD ve İsrail saldırıları öncesinde İran'ın güney kıyılarında çok daha kapsamlı bir istihbarat filosuyla yürütülen açık gözetleme faaliyetlerinde de yaşanmıştı. 2025'in başlarından bu yana Ukrayna'daki savaş bölgesinde, Kore Yarımadası'nda ve Rusya'nın batı sınırlarında yoğun şekilde kullanılan P-8A, RC-135V ve MQ-4C uçaklarının şimdi Küba açıklarında belirmesi, ABD ordusunun askeri odak noktalarındaki yeni bir kaymaya işaret ediyor.
