Mahmut Ay Yazıları – Mahmut Ay Kimdir?

02.04.2026, Perşembe
07:24

Mahmut Ay

179 yazı listeleniyor

Kur’an’da konular neden dağınık?

27 Mart 2026, Cuma

Kur’ân-ı Hakîm’i başından sonuna ya da herhangi bir sayfasını okuyan kişi şunu fark eder: Bazı istisnalar dışında Kur’an’daki âyetler, belirli bir konu bütünlüğü içinde verilmemiştir. Kısa sûreler dışındaki sûrelerde de odaklanılan tek bir konu yoktur. Hatta sûre bir yana bazı âyetlerde bile birden fazla konunun ele alındığı görülür. Kur’an’da çok farklı alanlardaki konuların iç içe zikredildiği kolayca fark edilir. Kur’an’ın bu hususiyetini oryantalistler bir eksiklik ve problem olarak görmüş,

Kur’an Günlüğü -30. cüz- İhlâs Suresi: O’na has kılınan sure

20 Mart 2026, Cuma

Kur’ân-ı Kerîm’de yalnızca Hak Teâlâ’dan bahseden tek sure İhlâs Suresi’dir. Bu sure, çok özlü ama özlü olduğu kadar da derin bir şekilde O’nu bize tanıtır. Bu sebeple ona “İhlâs” adı verilmiştir. Ona bu adın verilmesi, yalnızca Allah’tan bahsetmesi, hâlis bir ehadiyetten, arı duru bir tevhid inancından bahsetmesi sebebiyledir. Kur’an’da bazı âyetlerin başında “De ki! (kul)” emri yer alır. Bununla şu vurgulanır: “Bu söylenecek olanlar, bir şaire gelen ilhamın veya bir bilgenin aklının eseri değil

Kur’an Günlüğü -29. cüz- Kalem, Hz. Muhammed’in (sav) ahlâkının yüceliğine şahittir

19 Mart 2026, Perşembe

Âlimlerin ekseriyetine göre Alak Suresi’nin ilk beş âyetinden sonra ilk inen sure, Kalem Suresi’dir. Yalnız burada surenin tamamı değil ilk yedi âyeti kastedilmiş olmalıdır. Zira sonraki âyetlerin, Hz. Peygamber’i (sav) inkârın yayıldığı bir dönemde indiği anlaşılmaktadır. Bu yazımızda Kalem Suresi’nin ilk dört âyetini anlamaya çalışalım. “Nûn! Kalem ve (yazanların) yazdıkları şahittir ki, (1) Sen, Rabbinin lütfu sayesinde asla deli değilsin. (2) Şüphesiz senin için bitimsiz bir ödül vardır. (3)

Kur’an Günlüğü -28. cüz- Yahudi Nadîroğulları’nın Medine’den sürülmesi

18 Mart 2026, Çarşamba

Efendimiz (sav), hicretten kısa bir süre sonra Medine çevresindeki diğer Yahudi kabileleri gibi Nadîroğulları ile de “tarafsızlık anlaşması” yapmıştı. Buna göre Müslümanlar ile müşrikler arasında bir çatışma olursa Nadîroğulları tarafsız kalacaktı. Onlar, Uhud Savaşı’na kadar bu anlaşmaya uydular. Ancak Uhud Harbi’nden önce Ebu Süfyan’a Müslümanlar hakkında istihbarat bilgileri verdiler. Savaşın sonunda Müslümanların ciddi bir darbe almalarının ardından yaptıkları anlaşmaya ihanet ettiler ve Müslümanları

Kur’an Günlüğü -27. cüz- Allah’a Kaçmak

17 Mart 2026, Salı

“Allah’a kaçın!” (Zâriyât 51/50) buyurur Hikmetli Kitabımız. Allah’a kaçmak ne demektir? İnsan Allah’a nasıl kaçar? Gelin birlikte bu soruların cevabını arayalım. İnsanın hikâyesi “kaçış ve varış” hikâyesidir aslında. Ana rahmine düşerken milyonlarca rakibimizi yenerek yokluktan varlığa kaçtık. Sonra ana rahminden dünyaya kaçtık. Onu bebeklikten çocukluğa, çocukluktan gençliğe, gençlikten olgunluğa kaçışlarımız takip etti. Nihayet bir gün dünyadan ukbâya, sonluluktan sonsuzluğa kaçacağız. Bunlar,

Kur’an Günlüğü -26. cüz- Hucurât Suresi

16 Mart 2026, Pazartesi

Medine’de inen ve 18 âyetten oluşan Hucurât Suresi, özellikle edep konusunda müminlere çok önemli öğütler içerir. Onun, günümüz insanına öğütlerini ve mesajlarını şöyle özetleyebiliriz: Mümin, Allah’ın ve Resûlü’nün önüne geçmeme hususunda dikkatli olmalıdır. İman, ciddi bir iştir. Mümin, imanını ciddiye almalı ve onun gereğini her alanda yerine getirmeye çalışmalıdır. Eğer bir konuda Allah’ın ve Resûlü’nün hükmü, emri veya öğüdü varsa o konuda kendi düşüncesini öne çıkarmamalıdır. Bu hem imanın

Kur’an Günlüğü -25. cüz-

15 Mart 2026, Pazar

“Kıyametin vaktini yalnızca O (Allah) bilir” (Fussilet 41/47). Hz. Muhammed (sav) dahi kıyametin vaktini bilmezken bu konuda tuhaf tahminlerde bulunmak, Kur’an’ın ifadesiyle “gayba taş atmak”tan başka bir şey değildir. Maalesef İslam tarihi boyunca kıyametin vakti konusunda spekülasyon üretmeye hevesli bazı kişiler çıkmıştır. Bunların bir kısmı meşhur kimselerdir. Bu kehanetlerin çoğuna göre kıyametin çoktan kopmuş olması gerekirdi. Hâsılı, bu konudaki spekülasyonlardan ve kehanetlerden uzak durmak,

Kur’an Günlüğü -24. cüz- “Rabbim Allah’tır!” deyip istikamet üzere olabilmek: İman ve ahlâkın zorunlu birlikteliği

14 Mart 2026, Cumartesi

Fussilet Suresi’nin 30. âyet-i kerîmesinde meâlen şöyle buyurulur: “Haberiniz olsun ki ‘Rabbim Allah’tır!’ deyip istikamet üzere olanların üzerine şöyle melekler iner: ‘Endişe etmeyin ve üzülmeyin! Size vadedilen cennetle neşelenin!’” Bu mübarek âyetten şunları anlıyoruz: Müslüman hem iç âleminde tüm samimiyetiyle hem de insanların huzurunda net ve gür bir şekilde “Benim Rabbim Allah’tır! Ben, sahipsiz ve başıboş bir varlık değilim. Benim bir Sahibim, bir Rabbim var! O’na elimden geldiğince kulluk

Kur’an Günlüğü -23. cüz- Mevlâ’nın huzuruna kalb-i selîm ile çıkabilmek

13 Mart 2026, Cuma

İnsanı insan yapan iki boyut var: Biri etten, kemikten, kandan, kastan vs. oluşan bedenin biyolojik yapısı; diğeri ise akıl ve duyguları da kapsayacak genişlikte insanın idrak merkezi olan “kalp”. Şu hususun altını çizmekte fayda var: Dinî literatürde “kalp” denen şey, sol göğüs kafesimizin altında bulunan et parçası değildir. Gazzâlî’nin de ifade ettiği gibi “kalp” insanda latîf ve ruhânî bir cevherdir ki idrak onunla sağlanır. Bunun açılımı şudur: Kalp, her insanı biricik kılan görünmeyen bir

Kur'an Günlüğü -22. Cüz- “Kabirdekilere işittiremezsin”

12 Mart 2026, Perşembe

Fâtır Suresinin 22. âyetinde meâlen şöyle buyurulur: “Dirilerle ölüler de bir olmaz. Allah, (hakikati) dilediğine işittirir. Sen, kabirdekilere işittiremezsin.” Modern dönemde bazı kimseler “Sen, kabirdekilere işittiremezsin.” ifadesini, kabir/berzah hayatı diye bir şeyin olmadığına ve ölüler için okunan Kur’an ve duaların onlara ulaşmadığına delil gösterir. Âyetin literal ve yalın anlamından, kabirdekilerin hiçbir şeyi işitmedikleri anlaşılıyor. Ancak “Bu âyeti literal/lafzî manasıyla anlamak ne