"Kızılcık Şerbeti" dizisinde hayat verdiği Işıl karakteriyle hafızalara kazınan başarılı oyuncu Ece İrtem'in 35 yaşında kalp krizi sonucu hayata veda etmesi, sanat dünyasını ve sevenlerini derin bir yasa boğdu. Kısa süre önce sosyal medya hesabından yeni yaşını kutladığı anları paylaşan genç oyuncunun bu ani kaybı, son dönemde özellikle genç yaş gruplarında giderek daha sık rastlanan kalp krizi gerçeğini yeniden kamuoyunun gündemine taşıdı. Nefes darlığı gibi vücudun verdiği erken uyarı sinyallerinin kesinlikle hafife alınmaması gerektiğini hatırlatan uzmanlar, gençleri tehdit eden çevresel ve fiziksel faktörleri mercek altına aldı.
Gençlerde artan vakaların arkasındaki tehlikeler
Kardiyoloji Uzmanı Dr. Mert Aker Türkiye Gazetesi’ne verdiği röportajda günümüzde sadece ileri yaş grubunu değil, gençleri de hedef alan kalp krizi vakalarındaki artışa ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Hayat tarzındaki olumsuz ve ani değişimlerin damar sağlığını doğrudan tehdit ettiğini belirten Aker; hareketsiz yaşam, kronik stres, yanlış beslenme ve tütün kullanımının en büyük risk faktörleri olduğunu hatırlattı. Düzenli sağlık kontrollerinin ve belirtilerin ciddiye alınmasının hayati önem taşıdığının altını çizen Dr. Aker, vakalardaki artışın her bireyin yüksek risk altında olduğu anlamını taşımadığını belirterek durumun temel sebebini şu sözlerle açıkladı: "Bu artışın temel nedeni; sigara, obezite, hareketsizlik ve sağlıksız beslenme gibi risk faktörlerinin çok daha erken yaşlarda ortaya çıkmasıdır."
Elektronik sigaranın gizli boyutu
Tütün ürünlerinin yanı sıra günümüzde yaygınlaşan elektronik sigara kullanımının da kalp krizi riskini iki ile dört kat arasında artırdığını belirten Dr. Aker, bu ürünlerin tehlikesine dikkat çekti. Toplumdaki yanlış algılara değinen Aker, e-sigaranın masum olmadığını şu net ifadelerle dile getirdi: "E-sigara damar yapısını bozarak pıhtılaşma eğilimini artırır. Kalp ve damar sağlığı açısından güvenli bir alternatif değildir."
İşlenmiş gıdalar ve uyku düzeninin etkisi
Beslenme alışkanlıklarının kalp sağlığı üzerindeki doğrudan etkisine değinen uzman isim, özellikle ultra işlenmiş gıdaların genç yaşlarda erken damar sertliğine zemin hazırladığını vurguladı. Günde altı saatin altında uyumanın kriz riskini yüzde 20 ile 40 bandında artırdığını ve yoğun çalışma temposunun sağlıklı olmakla eşdeğer tutulamayacağını hatırlatan Aker, tehlikenin boyutunu şu sözlerle aktardı: "Trans yağ, aşırı tuz ve yüksek fruktoz içeren beslenme alışkanlıkları metabolik sendromu, karaciğer yağlanmasını ve sessiz plak oluşumunu hızlandırıyor. Kronik stres ve yetersiz uyku da kalp krizi riskini ciddi ölçüde artırabiliyor"
Genetik yatkınlık ve erken teşhisin önemi
Ailesinde, bilhassa birinci derece akrabalarında erken yaşta kalp krizi geçmişi olan bireylerde riskin iki veya üç katına çıktığı uyarısında bulunan Dr. Aker, yaşam tarzının belirleyici gücünü "Genetik yatkınlığı silah olarak düşünürsek, sağlıksız yaşam tarzı da tetiği çeken faktördür" sözleriyle özetledi. Yirmili yaşlardan itibaren kolesterol takibi ve düzenli tansiyon ölçümlerinin rutin hale getirilmesi gerektiğini söyleyen Aker, risk grubundaki bireylerin EKG ve ileri tetkikleri aksatmamalarının önemini ise şu uyarıyla tamamladı: "Kalp krizi yaşlıların değil, birikimin hastalığıdır. Bu birikim artık çok daha genç yaşlarda başlıyor. Erken önlem ve düzenli kontrol hayat kurtarır."