Yazarlar Mütevazı jönler dönemi ve Cüneyt Arkın

Mütevazı jönler dönemi ve Cüneyt Arkın

Özlem Albayrak
Özlem Albayrak Gazete Yazarı

Cüneyt Arkın’ın yoğun bakımda olduğunu duyduğumda doğrusu yüreğim buruldu. O tuhaf buruklukla hem kısa sürede iyileşmesini ve ayağa kalkmasını umut ederken, hem de O’nun Türk sinemasındaki yerini düşünürken buldum kendimi. Ondan biraz önce gelen Ayhan Işık ve Sadri Alışık tamam, aynı dönemden Ediz Hun ve Kartal Tibet muhakkak, biraz geriden gelen Kadir İnanır, Tarık Akan elbette; ama sanki Cüneyt Arkın çok yönlü ve geniş spektrumlu rol skalasıyla diğerlerinden ayrılırdı.

MAKALEYİ SESLİ DİNLEMEK
İÇİN TIKLAYIN
Özlem Albayrak : Mütevazı jönler dönemi ve Cüneyt Arkın
Haber Merkezi 03 Ağustos 2018, Cuma Yeni Şafak
Mütevazı jönler dönemi ve Cüneyt Arkın yazısının sesli anlatımı ve tüm Özlem Albayrak yazılarının sesli anlatımı Yenisafak.com Yazarlar Sesli Makale Köşesinde!


O sadece salon filmlerinin vazgeçilmez jönü değil, sadece mafyatik kabadayı rollerinin haşin ve durdurulamaz karakteri değil; sadece mesaj kaygılı sol filmlerin eşitlik talep eden dertli işçilerinden biri değil; sadece avantür filmlerin, uçan kaçan, zıplayan koşan, bol bol kefere döven gerçeküstü kahramanı değil; bunların tamamıydı. Hem hepsinden birazdı, hem de sanki hiçbir karakterin temsiliyetini yüzde yüz taşımadı, hiçbir rol ona yapışmadı.

Cüneyt Arkın, 40 yıla tam 400 film sığdırmış ve bunların hemen hiçbirinde dublör kullanmamış. Dolayısıyla 2 gün önce hepimizi korkutan yoğun bakım sürecinin temeldei sebebi de büyük ihtimalle bu, yani dublör kullanmadan oynadığı filmlerdeki tehlikeli sahneler nedeniyle zarar gören bedeni… Zaten kendisi de, “o kadar kendimi hırpalamama değmezmiş” demişti birkaç yıl önceki bir röportajında; herhalde kendinin, sağlığının kıymetini bilmemek eski zamanların ne iş yapıyor olursa olsun, Yeşilçam jönü bile olsa mütevazı kalabilen insanlarının ortak özelliği...

Evet, Cüneyt Arkın hakkında daha önce çeşitli mecralarda yazılanlara katılmamak mümkün değil; O’nun tarihi filmlerdeki kahraman rollerini milli kimliğimizi pekiştirmeye yardımcı unsurlardan biri saymamak için hiçbir sebep yok. Düşünsenize iyilerin dostu kötülerin düşmanı, adaletli, merhametli Osmanlı yiğidi Kara Murat’ı, Malkoçoğlu’nu, Köroğlu’nu, Battal Gazi’yi, İslam Bey’i, Kafkas Kartalı Hacı Murat’ı nasıl unutabiliriz?

Zıplayarak gelip, aralarına atlayıp çil yavrusu gibi dağıttığı Bizans askerlerinin domino taşı misali birbirlerinin üstüne devrilişini görmek, kabul edelim ki bazılarımızın şanlı tarihe, görkemli geçmişe daha da bir hayranlık duymasına neden oldu. Cüneyt Arkın yani, hem Türklüğün ve Osmanlılığın mitsel ve efsanevi anlatısına görsel bir iz düşürdü, hem de bu yolla Osmanlı’ya ve Türklüğe az buçuk sevgisi olan herkesi mest etti. Elbette Yeşilçam nezdinde halkta milli bir kenetlenme de sağlayan tarihi fantazma yapımlarının o dönem çok tutulmasında, 70’lerdeki Kıbrıs sorunu, ardından gelen Barış Harekatı ve bundan sonra ABD ve NATO’nun Türkiye üstünde kurduğu baskı ve ambargoların payı olmadığını söyleyemeyiz. Ama işte Cüneyt Arkın da, sonuçta Cüneyt Arkın’dı.

Peki bu durum onun, milliyetçi, Türkçü, muhafazakar hatta dindar sıfatlarından birine sığdırılmasına ya da sıkıştırılmasına yol açtı mı? Bence hayır. Nitekim Cüneyt Arkın, 70’lerde tüm dünyayı kasıp kavuran ve elbette Yeşilçam’a da uğrayan sol politikadan da geri durmadı. Yavuz Özkan’ın ünlü Maden filminde Tarık Akan’la birlikte devletin sömürü düzenine karşı çıkan maden işçilerini oynarken de; gecekondusunu yıkan bir milyonerle başa çıkmaya çalışan bir adamın yaşadıklarını konu edinen Vatandaş Rıza’daki yoksul zanaatkar Rıza rolünü canlandırırken de; en az tarihsel mitsel milli kahramanları oynarken olduğu kadar başarılıydı. Aynı Cüneyt Arkın, daha sonra 1977 yılında sansür protestosu için İstanbul’dan Ankara’ya yürüyen oyuncular arasında yer aldı.

Ama bendenizin favori Cüneyt Arkın oyunları jön rolleridir. Mesela Fatma Girik ile oynadığı Murat ile Nazlı’daki içli ve aşık doktor Murat rolü; Filiz Akın’la birlikte rol aldığı Küçük Sevgilim’deki şefkatli ve fedakar doktor Murat rolü; Gülşen Bubikoğlu ile birlikte kamera karşısına geçtiği Vahşi Gelin’deki komik, hafif serseri Murat rolü ve yine Fatma Girik’le birlikte rol aldığı Satın Alınan Koca’daki yoksul ve alçakgönüllü Murat rolü...

Cüneyt Arkın’ı kolayından bir kalıp içine sokabilmek zor. Buna delil olarak, bir kere onun taban tabana zıt rollerin bile üstesinden hakkıyla gelebilen bir oyuncu olduğu rahatlıkla söylenebilir. İkincisi, kişisel yaşantısının da rol perspektifi kadar geniş açılı olduğu bir bakışta görülebilir. Bir dönem alkol sorunu yaşadığı halde bundan kıymetli eşinin çabalarıyla kurtulan Cüneyt Arkın’ın yönetmenlik ve yapımcılık denemeleri, reklam oyunculukları ve senaryo çalışmaları olduğunu; tüm bunların da onu cesur, yenilikçi ve girişimci yapmaya yeteceğini de ekleyelim.

Hiçbir değilse o Türkiye’nin Alain Delon’udur. Daha ne olsundur.

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.